درس 2جنگ ودفاع
ارائهٔ مطلب ٢، صفحۀ ١٠
در کتاب درسی دانش آموزان بر دفاع آگاهانه که با استفاده از عقل، اراده و اختیار انسان صورت می گیرد، تأکید شده است.
در دفاع آگاهانه، انگیزه های دفاعی نقش تعیین کننده ای در اراده انسان دارد؛ لذا بر این نکته تأکید می شود که هرچه ایمان و اعتقادات
انسان قوی تر باشد، آمادگی او برای دفاع بیشتر خواهد بود؛ زیرا انسان مؤمن با انگیزه های الهی از سرزمین و اصول و ارزش های جامعهٔ
خود دفاع می کند، و مطمئن است که اگر پیروز شود به عزّت و سربلندی دست می یابد )مانند دفاع قهرمانانه ملتّ ایران در جنگ هشت ساله
با متجاوزان(، و اگر به شهادت برسد، ضمن همنشینی با اولیای خدا، از نعمت های الهی نیز بهره مند خواهد بود.
ارائۀ مطلب ٣، صفحۀ ١١
در کتاب درسی دانش آموزان به ارتباط دفاع با امنیت اشاره شده است.
امنیت به عنوان یکی از ضروریات زندگی فردی و اجتماعی انسان، میوهٔ لذیذی است که در اثر دفاع جمعی، نصیب جامعه
می شود.
اگر انسان ها آمادگی دفاع و پرداخت هزینه های مادی و معنوی آن را نداشته باشند، از لذّت و بهرهٔ امنیت به عنوان میوهٔ ارزشمند
دفاع در زندگی و جامعه برخوردار نمی شوند.
21
بنابراین، برای رسیدن به امنیت و سایر آثار و نتایج دفاع که در کتاب درسی به آنها اشاره شده است، جوانان و مردم هر کشوری
باید آمادهٔ دفاع از سرزمین و ارزش های معنوی جامعهٔ خود باشند، تا سلطه گران را از فکر تهاجم و تجاوز منصرف سازند.
همچنین در این بخش از درس به آیهٔ ٢٤٩ از سورهٔ بقره اشاره شده، و برای اینکه دانش آموزان با مواردی از پیروزی گروه های
کوچک تر بر گروه های بزرگ تر آشنا شوند، پرسشی مطرح شده است.
دبیران گرامی به دانش آموزان ٣ یا ٤ دقیقه فرصت دهند تا نمونه هایی از پیروزی کشورها و گروه های کوچک تر بر قدرت های
بزرگ تر را به صورت انفرادی یا گروهی یاد داشت کنند، سپس چند نفر از دانش آموزان نظراتشان را برای جمع مطرح نمایند.
پاسخ پرسش های درس
پاسخ پرسش صفحۀ ١١ :
١ مقاومت و پیروزی مردم افغانستان در برابر تهاجم اتحاد جماهیر شوروی سابق
٢ مقاومت و پیروزی مردم لبنان در اشغال نظامی بخشی از خاک کشورشان توسط رژیم اشغالگر قدس
٣ مقاومت و پیروزی جنبش حزب الله لبنان در برابر تهاجم رژیم اشغالگر قدس
٤ مقاومت و پیروزی مردم کشور ویتنام در برابر تهاجم و اشغال کشورشان توسط آمریکا
٥ مقاومت و پیروزی مردم غزّه در برابر تهاجم وحشیانهٔ رژیم اشغالگر قدس در چند مورد
پایان بخش این درس، پژوهش و تحقیقی است که در آن، از دانش آموزان خواسته شد تا دو نمونه از مبارزات مردم عزیز
کشورمان را بررسی کنند.
دبیران گرامی می توانند موارد زیر را به عنوان تحقیق به دانش آموزان پیشنهاد نمایند. این تحقیق می تواند به صورت انفرادی یا
گروهی انجام شود، و در کلاس درس برای استفاده سایر فراگیران مطرح شود:
١ قیام سربداران
٢ جنبش مقاومتی رئیس علی دلاوری
3 قیام میرزا کوچک خان جنگلی
4 نهضت مشروطه خواهی ملّت ایران
5 نهضت تنباکو
6 نهضت ملی شدن نفت
7 قیام پانزده خرداد ١٣ ٤٢ به رهبری امام خمینی )ره(
و …
آمادگی دفاعی )راهنمای تدریس (
22
آماده سازی
دعوت از دبیر تاریخ برای حضور در کلاس و ارائه توضیحات لازم
نمایش فیلمی از دوران شکوهمند پیروزی انقلاب اسلامی ) ١٣ ٥٧ (
سخنان یکی از انقلابیون یا شاهدان عینی سال 1357 در جمع دانش آموزان
نمایش عکس و اسلاید از مبارزات و پیروزی انقلاب اسلامی.
با توجه به محتوای دو درس قبل، پیرامون اهمیت دفاع از جان، مال، ناموس، دین و میهن هرچند که محتوای درس سوم
در برخی قسمت ها با درس تاریخ همپوشانی دانش آموزان دارد، لیکن برای آنان خاطرنشان سازید که انقلاب اسلامی و ابعادش
اهداف
هدف کلی : پاسداری از ارزش های انقلاب اسلامی
اهداف جزئی : در پایان این درس از دانش آموزان انتظار می رود :
١ از علل و انگیزه های دفاع مقدس آگاه باشند.
٢ با ویژگی ها، ارکان و اهداف انقلاب اسلامی آگاه باشند.
٣ با ویژگی های شخصیتی و اعمال ارزشمند امام خمینی و رهبر فرزانهٔ انقلاب حضرت آیت اله العظمی خامنه ای
آشنا شوند و ابراز علاقه کنند.
٤ دفاع از ارزش های انقلاب اسلامی را وظیفه و تکلیف خود و همگان بدانند.
٥ به حماسه های امام حسین )ع( عشق بورزند و خود را پایبند به فرهنگ عاشورایی بدانند.
٦ با اهداف ملت ایران در انقلاب اسلامی و ابعاد استقلال، آزادی و جمهوریت نظام اسلامی آشنا باشند.
درس سوم : انقلاب اسلامی ، تداوم نهضت عاشورا
مفاهیم اساسی درس : انقلاب اسلامی ولایت و رهبری )ولایت فقیه( امر به معروف و نهی از منکر
شهادت مقاومت و پایداری استقلال و انتظار ظهور حضرت مهدی )عج(
23
آن قدر وسیع و با اهمیت است که باید از آن در بسیاری از دروس و برنامه های درسی الهام بگیریم. به خصوص درس آمادگی دفاعی
درصدد است دانش آموزان عزیز را با اهداف قیام و انقلاب اسلامی ملت غیور ایران که در راستای آموزه های نهضت عاشورا و
حماسهٔ حسینی )ع( است آشنا ساخته و هدف امام خمینی )ره( بنیانگذار جمهوری اسلامی را چیزی جز ادای تکلیف شرعی و تحقق
فریضهٔ امر به معروف و نهی از منکر نمی داند.
ارائۀ مطلب 1، صفحات ١٥ و ١٦
این درس بر آن است تا انگیزه های معنوی دانش آموزان پیرامون عدالت، صبر و مقاومت و پایداری، الگو گرفتن از پیامبر )ص(
و معصومین )ع(، هوشیاری و مراقبت از مقدسات و ارزش های دینی و ملی را بارور کرده و آنان را به مبارزه با ظلم، گناه، فساد و
انحراف دعوت کند.
سرمشق و الگوی ما در هر لحظه از زندگی، قرآن و عترت است که دو یادگار ارزشمند پیامبر اعظم )ص( برای همهٔ دوره هاست.
در این موضوع با بهره گیری از شیوهٔ فعال، از دانش آموزان بخواهید تا آیات قرآن و روایاتی که دربارهٔ مبارزه با ظلم و استکبار،
برقراری عدالت، امر به معروف و نهی از منکر، ولایت و رهبری، یکتاپرستی و بعثت انبیا است بازگو کنند.
سپس دربارهٔ دو امانت گرانبهای پیامبر )قرآن و اهل بیت عترت و طهارت( به بحث بپردازند تا علّت اهمیت این دو امانت
ارزشمند بازگو شود.
بدیهی است که قرآن بدون عترت و عترت بدون قرآن نمی توانند باشند مگر تا روز قیامت که طبق ادامهٔ حدیث مذکور، در حوض
کوثر )بخشی از بهشت( به پیامبر برسند.
ارائۀ مطلب ٢، صفحات ١٦ و ١٧
از دانش آموزان خواسته شود تا اسامی ستمگرانی که در طول تاریخ به سزای اعمال زشتشان رسیدند بگویند. سپس با کمک
سایر دانش آموزان دربارهٔ داستان زندگی آنان بحث و گفت و گو کنند: نمرود، فرعون، صدام )عراق(، سادات )مصر(، علی عبدالله صالح
)یمن(، زین العابدین بن علی )تونس(، معمر قذافی )لیبی(، مبارک )مصر(، رضاشاه و محمد رضا پهلوی نمونه هایی از این دیکتاتورها
وخائنان به دین و ملّت هستند.
حال با استفاده از آموزه های قبلی، دلایل و علل شکل گیری و وقوع انقلاب اسلامی توسط دانش آموز گفته شود و دبیر محترم
به آنها انسجام و جهت ببخشد.
جست و جو در اینترنت با کلید واژهٔ ریشه های انقلاب اسلامی، به جناب عالی در تکمیل و تنقیح مباحث کمک خواهد کرد.
ارائهٔ شاهد مثال هایی از ظلم و ستم رژیم شاه در محل زندگی دانش آموزان به تحقق اهداف این درس کمک شایانی خواهد کرد؛
مانند محرومیت روستاها، کمبود امکانات در شهرها و بخش های کشور، ظلم خان ها و فئودال ها، نمونه هایی از فساد اجتماعی )در حد
شأن کلاس(، بی سوادی و ……
ارائۀ مطلب ٤، صفحات ١٧ و ١٨
ویژگی های انقلاب اسلامی که در واقع رمز پیروزی و بقای آن می باشد، از اهمیت فراوان برخوردار است. در زمان معاصر ما
که اوج حملهٔ مستقیم و غیرمستقیم اجانب و استکبار جهانی به روحانیت، مقام معظم رهبری، حضرت امام خمینی و فرهنگ ناب تشیع
آمادگی دفاعی )راهنمای تدریس (
24
است،نقش روحانیت و رهبری امام باید به طور شفاف، مستدل و مؤکد تبیین شود.
بچه ها از امام و سخنان ایشان که فعالیت های مختلف به خصوص ایام ارتحال ایشان و دههٔ فجر از طریق رسانهٔ عمومی پخش
می شود اطلاعات و مشاهداتی دارند که در این بخش از کلاس بازگو کنند.
از دانش آموزان خواسته شود نام تعدادی از روحانیون انقلابی قبل از امام خمینی را بگویند:
شهید مدرس، میرزای شیرازی، شیخ محمد خیابانی، میرزا کوچک خان جنگلی، آیت الله کاشانی، آیت الله بروجردی و... .
از میان رموز و ویژگی های انقلاب اسلامی بر بُعد نه شرقی نه غربی آن بیشتر پرداخته شود و بلوای کشورهای شرق و غرب
برای محدود یا محروم سازی ایران اسلامی از حق مسلّم بهره برداری از انرژی هسته ای با اهداف صلح جویانه به بحث گذاشته شود.
ارائۀ مطلب ٤، صفحات 19 و 20
در بخش دستاوردهای انقلاب اسلامی موارد ارائه شده در کتاب بخشی از این آثار و نتایج است که به همراه سایر دستاوردها
در کلاس مطرح می شود:
سایر موارد عبارت اند از:
١ عمل به تکلیف و وظیفهٔ شرعی در مقابله با ظلم و ستم
٢ آزادی زندانیان مظلوم و تحت ستم رژیم شاه از زندان ها و تبعیدگاه ها
٣ مقابله با توطئهٔ استکبار جهانی در گسترش فرهنگ صهیونیستی و تقویت رژیم اسرائیل
٤ جلوگیری از فساد و انحراف نسل جوان و نجات آنان
٥ زمینه سازی برای قیام و انقلاب مهدی )عج(
٦ جلوگیری از غارت منافع ایران توسط شرکت ها و دولت های خارجی
٧ اداره کشور براساس احکام آسمانی قرآن و سنت اهل بیت )ع(
٨ تحول در برنامه های درسی و آموزشی کشور
٩ افزایش شاخص های سلامت و بهداشت و امید به زندگی در کشور
10 تکریم و به دست آوردن جایگاه شایسته برای زنان
و ... .
در پایان، با مشارکت دانش آموزان و شاهد مثال هایی از قیام ابا عبدالله الحسین )ع( و وصیت نامه های امام راحل و شهدای عزیز
و منوّیات مقام معظم رهبری بر حفظ و تداوم این دستاوردهای عظیم که حاصل خون هزاران شهید و مجروح است، تأکید و سفارش
شود.
با مثالی از ورزش و تربیت بدنی نتیجه گیری شود که کسب قهرمانی هرچند خوب است، اما استمرار و تداوم آن و حفظ
شخصیت یک قهرمان تا پایان عمر از آن مهم تر است. انقلاب اسلامی نیز باید محکم بر سر مواضع و دستاوردهایش باشد تا به انقلاب
جهان حضرت مهدی )عج( بپیوندد.
با دانش آموزان این فضا را تجسّم کنید که اگر امام زمان )عج( ظهور کند و در خدمت آن حضرت باشیم؛ آیا شرایط و ویژگی های
حضور در حلقهٔ یاران ایشان را داریم یا خیر؟ با تحریک قوّهٔ تخیل دانش آموزان ان شاء اللّٰه نتایج خوبی از این بحث حاصل خواهد شد.
25
برخی منابع برای بهره برداری هرچه بیشتر دبیران محترم در این درس:
١ ریشه های انقلاب اسلامی آیت الله عمید زنجانی
٢ انقلاب اسلامی علامه شهید مطهری
٣ برخی از اسناد لانهٔ جاسوسی آمریکا
٤ حماسهٔ حسینی علامه شهید مطهری
پاسخ پرسش های درس
پاسخ پرسش صفحۀ ١٤ :
پیامبر در آخرین روزهای زندگی خویش فرمودند:
«اِنّی تارِکٌ فِیکُمُ الثَّقَلَینِ، کِتابَ اللَّهِ وَ عِتْرَتی أَهْلَ بَیتی مٰا اِنْ تَمَسَّکْتُمْ بِهِمٰا لَنْ تَضِلُّوا اَبَداً لَنْ
یَفْتَرِقٰا حَتّی یَرِدٰا عَلَیَّ اَلْحَوْضَ. »
من از میان شما می روم و دو یادگار گرانبها را در میان شما می گذارم، یکی قرآن و دیگری عترتم، اهل بیتم )امامان معصوم )ع(
و حضرت زهرا )س((، تا زمانی که به این دو چنگ بزنید گمراه نخواهید شد، اینها تا روز قیامت از هم جدا نمی شوند تا در کنار حوض
کوثر بر من وارد شوند.
علت عدم جدایی قرآن و اهل بیت )ع( از هم، نیاز مردم به ترجمه و تفسیر و عمل صحیح به قرآن مجید و پاسخ گویی به مسائل
و مشکلات روز است. در زمان غیبت حضرت ولی عصر )عج( امام دوازدهم ما شیعیان، ولیّ فقیه جامع الشرایط به عنوان جانشین و
نایب او این وظیفه را انجام می دهد.
پاسخ پرسش صفحۀ ١٦ :
منظور امام خمینی به همان نوجوانان و جوانانی بود که بعد از گذشت حدود ١٥ سال از حادثهٔ ١٥ خرداد و دستگیری معظّم له،
همراه با سایر مردم در سرتاسر کشور بر علیه شاه و حکومت ظالم او انقلاب کردند و با ایستادگی و پایمردی خویش و اهدای شهیدان و
مجروحان فراوان، نهال آزادی، استقلال و جمهوری اسلامی را در میهن عزیزمان آبیاری و تنومند ساختند.
کودکانی که در آن زمان در گهواره ها خفته بودند به رزمندگان و دلاورانی تبدیل شدندکه حکومت شاه را سرنگون کردند و در
برابر تجاوز صدام حماسه های هشت سال دفاع مقدس را آفریدند.
آمادگی دفاعی )راهنمای تدریس (
26
آماده سازی
نکته: در صورت امکان، این درس در محل پایگاه بسیج محل، گلزار شهدای محل، پادگان محلی یا نمازخانهٔ مدرسه تدریس
شود. شایسته است یکی از فرماندهان یا اعضای متعهد و با سابقهٔ بسیجی محلّی یا یکی از پدران، برادران و مادران شهدای عزیز و یا
پاسدار و بسیجی جانباز در کلاس درس حاضر شوند.
با ترسیم فضای خاص دوران پیروزی انقلاب اسلامی و توطئه های مختلف داخلی و خارجی، ابتکار هوشمندانه و خردمندانهٔ
امام خمینی در مورد تأسیس نهاد مقدس بسیج تبیین و تشریح شود.
همچنین از دیدگاه ها و سخنان حضرت امام و مقام معظم رهبری دربارهٔ بسیج استفاده شود و از دانش آموزان بخواهیم که هرچه
دربارهٔ بسیج و اهمیت آن می دانند یادداشت کنند و به دبیر محترم تحویل دهند.
اهداف
هدف کلی : آشنایی با نهاد مقدس بسیج و فعالیت های آن
اهداف جزئی : در پایان این درس از دانش آموزان انتظار می رود:
١ با تاریخچهٔ بسیج و آینده نگری امام خمینی )ره( در تأسیس این نهاد آشنا شوند.
٢ به نقش بسیج در هشت سال دفاع مقدس پی ببرند.
٣ فعالیت های نظامی و غیرنظامی بسیج را بدانند و برای مشارکت و عضویت در آن داوطلب شوند.
٤ به پایداری، مقاومت و خدمت داوطلبانه در راستای حفظ ارزش های دینی و ملی علاقه مند باشند.
٥ نقش بسیج را به عنوان یکی از هسته های مهم مقاومت و پایداری در انقلاب اسلامی و دفاع مقدس درک
و باور کنند.
٦ رزمندگان اسلام و اُسوه های بسیجی را الگوی خویش سازند.
درس چهارم : بسیج ؛ مدرسۀ عشق
مفاهیم اساسی : بسیج، جهاد، دفاع مقدس، مقاومت و پایداری، مردان مبارز و زنان قهرمان، ایثار، شهادت
27
با پرسش و پاسخ هدفمند از دانش آموزان، آنچه را دربارهٔ بسیج و حماسه های آن می دانند بیان کنند و با جمع بندی مباحث،
اهمیت و جایگاه بسیج از زبان دانش آموزان مطرح شود؛ زیرا در این درس، ما به دنبال این هستیم که ضمن تبیین و تشریح ضرورت،
اهمیت و جایگاه بسیج، تاریخچهٔ آن را مرور کنیم و با تأکید بر نقش بی بدیل آن در هشت سال دفاع مقدس، با چند بسیجی دلاور و
حماسه آفرینی هایشان در دفاع مقدس آشنا شوند و به رسالت و وظایف فرهنگی، پدافندی و بصیرت افزایی بسیج به خصوص در جنگ
نرم دشمنان اسلام بپردازیم.
ارائۀ مطلب ١، صفحۀ ٢١ ، چگونگی تشکیل بسیج
با اشاره ای کوتاه به حوادث و حماسه های مردمی و انقلابی قبل از پیروزی انقلاب اسلامی و دوران پیروزی انقلاب ) 1357 (
جوانان و عاشقان امام و انقلاب اسلامی را بسیجیان بی نام و سمت و گمنامی عنوان کنیم که فرهنگ و رسالت بسیجی داشتند، لیکن
هنوز عنوان بسیج رسمی نشده بود.
سپس حوادث بعد از پیروزی انقلاب اسلامی و هجوم استکبار جهانی و عوامل منحرف یا فریب خورده اش را به بحث بگذاریم.
حوادثی چون کودتای پادگان نوژه همدان اعلام خودمختاری در استان های مختلف کشور مثل خوزستان و کردستان و آذربایجان
تبدیل سفارت آمریکا به لانهٔ جاسوسی و سپس اشغال آن توسط دانشجویان مسلمان و انقلابی حملهٔ نظامی آمریکا به طبس ترورهای
کور و ناجوانمردانهٔ منافقان و چریک های به اصطلاح فدایی خلق خیانت های بنی صدر )رئیس جمهور سابق و مخلوع ایران(
تهدیدها و محاصرهٔ اقتصادی کشورهای به اصطلاح ابرقدرت در جهان و ... . بالاخره حملهٔ نظامی گستردهٔ صدام با حمایت و تحریک
دشمنان نظام در جبهه ای به گستردگی حدود ١٢ ٠٠ کیلومتر از دلایل تدبیر و اندیشه و اقدام بسیار مهم و سرنوشت ساز امام خمینی)ره(
در تأسیس بسیج مستضعفین بود.
ارائۀ مطلب 2، صفحات 22 تا 24، نقش بسیج در دفاع از سرزمین اسلامی ایران
با اشاره ای کوتاه به تاریخ صدر اسلام و مژدهٔ خداوند به مؤمنان مبنی بر غلبهٔ عده ای کم بر عده ای پرشمار و تا دندان مسلح به
مصداق آیه شریفه «کَم مِن فئٍَة قَلیلٍَة غَلَبَتْ فئَةً کَثیرةً باذْنِ اللَِّه ». )بقره، آیهٔ 249 (
از دانش آموزان بپرسیم که چرا عده ای کم می توانند بر یک لشکر بزرگ پیروز شوند؟
خلاصه و گزیدهٔ پاسخ دانش آموزان را بر روی تابلوی کلاس یادداشت کنید و مطالب تکمیلی را ارائه فرمایید.
نقش تأثیرگذار بسیج بر سرنوشت جنگ و چگونگی حضور نیروهای مردمی در ابتدای دفاع مقدس، ترس نیروهای صدام از
بسیجیان، انگیزه های مقدس بسیجیان در پایداری و مقاومت از جمله مباحثی است که در این قسمت از درس مفید واقع خواهد شد.
دربارهٔ دهلاویه و یادمان شهید چمران و زندگی نامهٔ ایشان و شهید حسن باقری با طرح موضوع از دانش آموزان بخواهید که
هرچه دربارهٔ این مطلب می دانند بازگو کنند.
نمایش کلیپ، عکس، بیان خاطره، خواندن بخشی از کتاب های مرتبط همراه با معرفی کتاب، استفاده از اطلاعات موجود در
سایت های اینترنتی به تنوع و لذت بخش ساختن درس کمک های شایان می کند.
آمادگی دفاعی )راهنمای تدریس (
28
ارائهٔ مطلب ٣، صفحات ٢٤ تا ٢٧ ، بسیج پس از دفاع مقدس
در ابتدا از دانش آموزان بپرسید که مهم ترین فعالیت های کنونی بسیج را نام ببرند. بدیهی است که بیشتر فعالیت های بسیج را
از زبان خود دانش آموزان خواهید شنید.
با سؤال هدفدار بعدی بپرسید که در حال حاضر با توجه به نبوِد جنگ و درگیری مستقیم چه ضرورتی برای فعالیت بسیج
وجود دارد؟
مطالب و نکات پاسخ داده شده را جمع بندی و ویرایش نمایید. اولویت بصیرت افزایی با شیوه های مختلف فرهنگی برای
دانش آموزان تبیین شود و حضور و کمک بسیج به انجام تکلیف و وظایف سایر نهادها مثل نهادهای نظامی و انتظامی و امنیتی،
اقتصادی، فرهنگی، هنری، آموزشی و تربیتی برای دانش آموزان تشریح شود.
فعالیت و حضور مؤثر بسیجیان در محلّه ها و مناطق مسکونی، ادارات، کارخانجات، دانشگاه ها، حوزه های علمیه، اصناف و
مجتمع های تجاری و اقتصادی، مراکز ورزشی و تربیت بدنی و ... می تواند موجب تقویت مواضع نظام و انقلاب اسلامی و پاسداری
از خون شهدا و ادامه راه آن عزیزان باشد.
٭ دربارهٔ فتنهٔ سال 1388 و نقشهٔ شوم آمریکا، اسرائیل، انگلیس و سایر قدرت های خارجی برای نفوذ در میهن اسلامی ما و
انجام ترور، اختلاف، تشنج و درگیری با کمک مزدوران یا فریب خوردگان به منظور سقوط نظام جمهوری اسلامی به طور مبسوط و
گسترده بحث شود و نقش بسیج در شکست این فتنه ها شفاف و برجسته شود.
در قسمت بعدی از ارائه مطلب با استفاده از منابع و اسناد موجود و نیز سایت مرکزی سازمان بسیج مستضعفین ) )Basij. ir
تشکیلات و سازماندهی نوین و جدید بسیج را با مشارکت دانش آموزان معرفی کنید.
تأکید اصلی در این موضوع بر روی معرفی، وظایف و عملکرد سازمان بسیج دانش آموزی و بسیج فرهنگیان می باشد. شایسته
است با معرفی و تقدیر از دانش آموزان عضو بسیج دانش آموزی و بسیج محل، وظایف و نکات اصلی مورد عمل و توجه یک بسیجی
واقعی و بصیر را گوشزد فرمایید.
29
آماده سازی
با پیروزی انقلاب شکوهمند اسلامی به رهبری امام خمینی رحمة الله علیه، حکومت وابستهٔ پهلوی که نقش ژاندارم خاورمیانه
)حافظ منافع در منطقه( را برای نظام امپریالیسم جهانی و در رأس آن، آمریکا ایفا می کرد سقوط کرد و بساط این جنایتکاران از
میهن عزیز و اسلامی ما برچیده شد؛ لذا مراکز برنامه ریزی استکبار جهانی بلافاصله به منظور شکست، ضعف، انحراف و حداقل
محدود ساختن قدرت انقلاب اسلامی با استفاده از تمام امکانات و عوامل داخلی و خارجی خود شروع به فعالیت کردند.
یکی از سنگین ترین تلاش های دشمنان انقلاب نوپای اسلامی ما، تحمیل جنگ هشت ساله به ملت مقاوم ایران بود که با
یاری خداوند، خردمندی رهبر و ایمان و وحدت مردم با پایانی افتخارآمیز رقم خورد و گنجینه ای از تجارب، ارزش ها، حماسه ها و
اهداف
هدف کلی : آشنایی دانش آموزان با هشت سال دفاع مقدس
اهداف جزئی : در پایان این درس از دانش آموزان انتظار می رود :
١ آخرین وضعیت کشور عزیزمان ایران را در روزهای پیروزی انقلاب اسلامی شرح دهند.
٢ با ارزش های انقلابی و دفاعی آشنا شده و به حفظ و گسترش آن علاقه مند شوند.
٣ نقش مهم امام خمینی رحمة الله علیه را در ایجاد انگیزه و استقامت ملت ایران و رزمندگان اسلام توضیح
دهند.
٤ پایداری مردم و مدافعان خرمشهر قهرمان را باور کنند.
٥ تعدادی از شهرها و مناطق اشغال شده توسط ارتش بعثی صدام را بشناسند و نام ببرند.
٦ از دانش آموزان و همسالان رزمندهٔ خود که در دفاع مقدس نقش داشتند الگوبرداری کنند.
٧ جلوه هایی از ایثار و از خودگذشتگی رزمندگان ما در طول دفاع مقدس را توضیح دهند.
٨ با دستاوردهای داخلی دوران دفاع مقدس آشنا شوند.
درس پنجم : هشت سال دفاع مقدس
مفاهیم اساسی : دفاع ، دفاع مقدس ، ولایت و رهبری ، ایثار ، مقاومت و پایداری ، جهاد ، مردان مبارز و
زنان قهرمان ، بسیج ، انقلاب اسلامی ، شهادت
آمادگی دفاعی )راهنمای تدریس (
30
آموزه هایی شد که در ادامهٔ نهضت اسلامی ما تاکنون به کمک ملّت و دولت آمده است.
«جنگ یکی از محیط ترین حوادث برای یک ملت است. ما همگی این را با وجود خودمان، با گوشت، پوست،
احساس و ادراک خود مشاهده کردیم. این نیست که فقط در تاریخ، چیری خوانده یا به آمارها مراجعه کرده باشیم؛
لیکن نکتهٔ مهم این است که ملت ها می توانند این حادثهٔ پرخسارت را به یک فرصت و یک سرمایه تبدیل کنند.
می دانید خسارت جنگ هم فقط این نیست که عزیزان ملت به کام مرگ کشانده می شوند یا ویرانی هایی به بار
می آید و سرمایه هایی بر باد می رود. اگر در جنگی عزم ملی و خردمندی سردمداران کشور به کمک کشور نیاید، آن
سرافکندگی، ذلت و هزیمت معنوی که بر دوش ملت سنگینی خواهد کرد، شاید از همهٔ خسارت ها بالاتر باشد ……
)مقام معظم رهبری، مهر 1379 (
ارائۀ مطلب ١، صفحات ٢٤ تا ٢٦
کلیاتی از اوضاع سیاسی، اقتصادی و نظامی کشورهای ایران و عراق در آستانۀ تهاجم رژیم بعثی عراق:
با توجه به حضور مؤثر لیبرال های طرفدار امپریالیسم )استکبار( جهانی در پست های اجرایی کشور و بنی صدر به عنوان
رئیس جمهور و فرماندهٔ کل قوا، بخش قابل توجهی از انرژی نیروهای انقلابی، صرف مبارزهٔ سیاسی با این طرفداران غرب می گردید.
بحران های قومی و منطقه ای نیز بخش های وسیعی از کشور را در بر گرفته بود که شما دبیران ارجمند می توانید متناسب با
استان های مربوط، بحران های منطقه ای خود را در آن زمان با روش تحقیق و پژوهش توسط دانش آموزان، در کلاس درس بررسی کنید.
با پیروزی انقلاب اسلامی، صادرات نفت که بخش عمدهٔ درآمدهای کشور را تشکیل می داد مختل شده و با تحریم اقتصادی
و بلوکه )مسدود( شدن دارایی های ایران در بانک های بین المللی و خارجی، فشار اقتصادی زیادی به کشورمان وارد می شد. از
دانش آموزان عزیز بخواهید ضمن بررسی و تحقیق دربارهٔ شیوه های صرفه جویی و مقاومت در برابر تحریم ها مثل کوپنی شدن ارزاق و
کالاهای اساسی، نتایج به دست آمده را در کلاس درس ارائه کنند.
وابستگان ضد انقلاب در داخل کشور علاوه بر ایجاد نا امنی و درگیری های سیاسی و امنیتی در سراسر کشور، تلاش
می کردند که ارتش جمهوری اسلامی به انسجام نرسد و منحل شود و از تشکیل نهاد قدرتمند و مردمی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی
جلوگیری کنند. در حالی که ارتش رژیم بعثی عراق با حمایت استکبار جهانی و اوضاع بسیار مناسب اقتصادی و سیاسی در حال
آماده سازی و استقرار امکانات و نیروها در مرزهای ایران، برای آغاز یک تهاجم سنگین بود.
و بالاخره ارتش بعثی در ٣١ شهریور ماه سال 1359 با زیر پاگذاشتن قرارداد 1975 الجزایر از زمین، دریا و هوا به خاک
مقدس کشورمان حمله کرد. امام خمینی در اولین موضع گیری خود پس از تهاجم رژیم بعث عراق و به منظور ساماندهی روحیهٔ مردم
و نیروهای نظامی کشور فرمودند: «دزدی آمده و سنگی انداخته، صدام که چیزی نیست، مردم خونسردی خود را حفظ کنند و جواب
دندان شکنی به او بدهند. »
همکاران گرامی برای ایجاد فضای بهتر برای درک شرایط آن زمان می توانند علاوه بر تجربیات و دانش خود، از انقلابیون و
رزمندگان دفاع مقدس دعوت کنند تا روزهای آغازین تهاجم عراق را توصیف کنند. همچنین می توانید از مستند ١٩ قسمتی دفاع
مقدس )قسمت اول( که در سال 1387 از شبکه یک صدا و سیما پخش شد، استفاده کنید.
31
ارائۀ مطلب 2، صفحات 26 تا 29
پایداری خرمشهر: خرمشهر یکی از شهرهای مرزی کشورمان است که در شروع تهاجم سراسری صدامیان، علی رغم مقاومت
٣٤ روزهٔ مدافعان رزمندهٔ ما، ارتش بعث موفق شد آن را اشغال کند.
حضور فعال نوجوانان این شهر در کنار مدافعان، صحنه ای با شکوه از دفاع غیرتمندانهٔ این قشر عظیم و تأثیرگذار دوران دفاع
مقدس می باشد که کتاب های مختلفی در این زمینه به چاپ رسیده است. پیشنهاد می شود بخش هایی از کتاب « دا » که مربوط به وضعیت
شهر در آستانهٔ اشغال است در کلاس خوانده شود.
دشمن بعثی برای ادامهٔ اشغال این شهر با اقدامات مهندسی فراوان، داخل و خارج خرمشهر را با ایجاد موانع طبیعی و مصنوعی
مسلح و مین گذاری می کند تا رزمندگان اسلام نتوانند به آن نفوذ کرده و آزادش کنند. آنان با خوش خیالی بر روی دیوارهای زخمی
شهر نیز نوشته بودند: «المحمّره »، خوش آمدید، ما آمده ایم که بمانیم!!
بی کفایتی بنی صدر به عنوان رئیس جمهور و فرماندهی کل قوا در عدم استفادهٔ مطلوب از نیروهای رزمندهٔ مردمی باعث شد که
طی فرمانی از سوی امام خمینی رحمة الله علیه، از فرماندهی کل قوا بر کنار و از سوی نمایندگان مجلس شورای اسلامی نیز، عدم
کفایت سیاسی او تأیید و از ریاست جمهوری نیز برکنار شود.
بلافاصله پس از برکناری بنی صدر، نیروهای رزمنده با طراحی و اجرای عملیات تحت عنوان «فرماندهی کل قوا، خمینی روح
خدا » مقدمات آزاد سازی مناطق اشغالی را مهیا کرده و به دنبال آن با انجام عملیات های «ثامن الائمه ٥( » مهرماه 1360 (، طریق القدس
) ٨ آذرماه 1360 ( و فتح المبین ) ٢ فروردین ماه 1361 ( بخش های وسیعی از خاک مقدس و عزیز میهن را در خوزستان آزاد کردند.
نمایش قسمت مهم از مجموعهٔ مستند ١٩ قسمتی دفاع مقدس یا دعوت از رزمندگان حاضر در این سه عملیات غرور آفرین می تواند
جلوه هایی از این حماسه ها را برای دانش آموزان به نمایش درآورد.
آزاد سازی خرمشهر، صفحهٔ ٢٨
انجام عملیات های متعدد رزمندگان اسلام، زمینه های فتح بزرگ تری را فراهم آورد تا در دهم اردیبهشت سال 1361 با عملیات
غرور آفرین «الی بیت المقدس » و با تحمیل تلفات سنگین به دشمن از جمله اسارت بیش از 19000 اسیر از سربازان بعثی، خرمشهر
عزیز به آغوش میهن اسلامی بازگشت. امام خمینی طی پیامی از تلاش های رزمندگان اسلام که با کمترین امکانات چنین فتح عظیمی
را آفریدند قدردانی کردند و تأکید نمودند که: «خرمشهر را خدا آزاد کرد. »
عملیات خیبر و بدر، صفحۀ ٢٩
بعد از عملیات غرورآفرین بیت المقدس، صدام با یاری کارشناسان نظامی دنیا، برای جلوگیری از پیشروی رزمندگان اسلام در
داخل خاک عراق، روبه روی مناطق مهم مانند بصره و … با طراحی های گوناگون، موانع و استحکامات وسیعی را ایجاد کردند تا در
مقابل ارادهٔ رزمندگان اسلام بایستند.
رزمندگان اسلام زمینه های نفوذ به عمق مواضع و نیروهای بعثی را در مناطق مختلف بررسی کردند و با تغییر روش های نوین
دفاعی و جابه جایی در منطقهٔ عملیاتی بالاخره در اسفند ماه سال 1362 در مناطق صعب العبور آب و نیزار و در جزایر مجنون عراق
به این ارتش پر تعداد و تا دندان مسلح حمله ای برق آسا نموده و با داشتن مشکلات پشتیبانی فراوان موفق شدند جزایر فوق را تصرف
کنند.درست یک سال بعد از این عملیات و در همین منطقه با هدف قطع بزرگراه مهم بصره به العماره و فشار به ارتش بعث عراق،
آمادگی دفاعی )راهنمای تدریس (
32
عملیات غرور آفرین «بدر » در اسفند ماه سال 1362 شروع شد ولی در ادامه با مشکلاتی مواجه شد و رزمندگان ما نتوانستند این عملیات
را با موفقیت به انجام رسانند.
یکی ازمشکلات جدی در این دو عملیات )و در ادامه تا پایان جنگ( استفادهٔ گسترده دشمن از سلاح مرگبار شیمیایی بود که
بخش زیادی از جبهه ها و حتی تعدادی از شهرهای ایران و عراق را آلوده ساخت و آسیب های قابل توجهی را برای رزمندگان و مردم
مظلوم و بی گناه بر جای گذاشت.
همچنین به منظور فشارروحی و روانی به مردم و رزمندگان، بمباران مناطق مسکونی کشورمان در اسفند ماه سال 1363 شدت
گرفت که نشان دهندهٔ واکنش های دیوانه وار و غیرانسانی صدامیان به موفقیت ها و پیروزی های رزمندگان اسلام بود.
نمایش عکس ها و مستند هایی دراین خصوص و مطالعهٔ کتاب «زخم التیام نیافته » تألیف دکتر شهریار خاطری پیشنهاد می شود.
پخش تصاویری از مناطق بمباران شده و کمک های مردم به یکدیگر در رسیدگی به مصدومان و خسارت دیده ها می تواند این جنایات
هولناک را بیشتر نمایان کند.
عملیات کربلای ٥
« کربلای »٥ یکی از سخت ترین، معروف ترین و به یاد ماندنی ترین عملیات های دوران دفاع مقدس است که حیرت بسیاری از
کارشناسان داخلی و خارجی را برانگیخت. در این عملیات با وسعتی محدود با عرض و عمق ١٣ تا ١٥ کیلومتر اما سراسر موانع جدّی
از جمله آب گرفتگی جزیرهٔ بوبیان و سایر کانال ها و موانع آبی در ١٩ بهمن ماه سال ١٣٦ ٥ انجام شد.
در این عملیات، صدمات سنگینی به ارتش صدام وارد شد. بیش از 40 ,000 کشته و حدود ٣٠٠٠ اسیر بعثی گویای تلاش
جانانه و شگفت انگیز رزمندگان اسلام و عنایات الهی بود. اصابت بیش از ٣ میلیون گلوله توپ و خمپاره در منطقهٔ محدود عملیات و
مقاومت رزمندگان باعث شد که شورای امنیت سازمان ملل شرایط برحق ایران را قبول کند.
پایان جنگ و قطعنامۀ ٥٩٨ سازمان ملل متحد، صفحه ٣٠
استقامت بی نظیر مردم قهرمان و رزمندگان اسلام در تعقیب و تنبیه متجاوز و عملیات های سرنوشت ساز مانند والفجر ٨ و
کربلای ٥ باعث شد که دنیای استکبار و نهادهای بین المللی در مقابل ایمان و عمل خالصانهٔ مردم ایران سر تعظیم فرود آورند و قطعنامهٔ
٥٩٨ توسط شورای امنیت سازمان ملل صادر شود. در این قطعنامه که تیرماه ١٣٦٦ صادر و در تیرماه ١٣٦٧ از سوی جمهوری
اسلامی ایران پذیرفته شد تأکید شده که دو کشور به مرزهای قبلی خود بازگردند، آتش بس برقرار شود، خسارت وارده به دو کشور
بررسی گردد و هیئتی نیز برای تعیین متجاوز مشخص شود.
بلافاصله پس از اعلام قبول قطعنامه از سوی ایران، ارتش بعثی صدام مجدداً تهاجم وسیعی را در منطقهٔ جنوب و غرب )با
حمایت از منافقین خلق( آغاز کند و بخش هایی از خاک کشورمان را اشغال کند که با خروش میلیونی مردم و رزمندگان اسلام، طی
چند روز ارتش قدرتمند عراق و منافقین با تحمل شکست ها و تلفات سنگین از خاک مقدس کشورمان فرار کنند.
پخش مستندهای مربوط به روند صدور قطعنامه همراه با توضیحات ساده شما همکاران ارجمند، همچنین نمایش مستندهای
مربوط به عملیات مرصاد و تبیین نقش منافقین در کمک و جاسوسی برای رژیم بعث صدام به درک عمیق دانش آموزان کمک خواهد
کرد.
33
دفاع ما مقدس بوده وما پیروز این میدان هستیم، صفحۀ ٣٠
با مرور تاریخ چند هزارسالهٔ کشورمان می توان گفت که دوران هشت سال دفاع مقدس، از کم نظیرترین حوادثی است که بخش
وسیعی از مردم در آن وارد شده اند. مطالعهٔ تاریخ کشورمان نشان می دهد که در ٢٠٠ سال اخیر فقط در زمان حکومت بی کفایت
قاجاریه بالغ بر ٩٠٠,٠٠٠ کیلومترمربع از سرزمین ما در جنگ های مختلف یا قراردادهای ننگین از میهن جدا و به کشورهای دیگر
ملحق شده است؛ اما رزمندگان و مردم غیور ایران به رژیم بعث صدام که در واقع نمایندهٔ استکبار جهانی و ٣٥ کشور حامی خود بود
اجازه ندادند حتی یک وجب از خاک این سرزمین مقدس را برای خود اشغال و از ایران جدا کنند.
حضور یکپارچهٔ زنان و مردان، اقشار مختلف، اقوام، طوایف، اقلیت های دینی و مذهبی در دفاع مقدس از افتخارات ما
به شمار می رود.
در اثبات مقدس بودن این دفاع، علاوه بر دلایلی که در کتاب درسی ذکر شده؛ دلایل متعدّدی وجود دارد که به سه مورد عمدهٔ
آن در وصیت نامهٔ سیاسی الهی حضرت امام خمینی رحمة الله علیه اشاره شده که عبارت اند از:
انگیزهٔ الهی که رزمندگان اسلام با اخلاص برای رضای خداوند متعال به تکلیف خود عمل کردند.
تبعیت از رهبری و گوش سپردن به فرمان ولیّ امر
اتحاد بی نظیر مردم و عزم ملی در مقابله با هجوم ناجوانمردانهٔ استکبار جهانی
برخی دیگر از دلایل مقدس بودن دفاع ما: دفاع از خاک میهن اسلامی، دفاع از مظلومان، تأسی دفاع و انقلاب ما به سیرهٔ
پیامبر )ص( و ائمه معصومین )ع(، عدم ظلم به اسیران جنگی و مردم بی سلاح عراق و غلبه عدّه و امکانات کم بر جمع کثیر دشمنان
متجاوز )طبق وعدهٔ قرآنی( و ... .
دستاوردهای داخلی هشت سال دفاع مقدس، صفحات ٣١ و ٣٢
الف( اعتماد به نفس و خودباوری :از برکات مهم دفاع مقدس، توکل و اعتماد به کمک های خداوند متعال و اعتماد به توانایی های
خود بود که توانست ابهّت شرق و غرب را شکسته و آنها را در مقابل خواسته های رزمندگان پر توان و مردم انقلابی به زانو درآورد.
امام خمینی رحمة الله علیه در بخشی از پیام خود که در اسفند ماه سال 1367 برای روحانیون سراسر کشور ارسال فرمودند
به این مهم تأکید داشتند که «ما در جنگ ابهّت دو ابر قدرت شرق و غرب را شکستیم و ثابت کردیم که می توان در مقابل قدرت های
بزرگ، سال ها مبارزه کرد .»
ب( تولد تفکر بسیجی :نیروهای داوطلب مردمی که در عرصه های مختلف مانند رسیدگی به بخش های محروم کشور،
کمک به کشاورزان و ... از روزهای پیروزی انقلاب اسلامی خدمت می کردند با فرمان تشکیل بسیج توسط امام خمینی منسجم تر
شدند و با حضور تعیین کننده در دوران دفاع مقدس شایستهٔ این تعابیراز طرف حضرت امام خمینی )در پیام ماندگار ایشان در سالروز
تشکیل بسیج( شدند، مدرسهٔ عشق، شجره طیبه، درخت تناور، میعادگاه عاشقان، امضا کنندگان دفتر عشق از ازل تا ابد و ... ایشان
به مسئولان تأکید کردند که از بسیج غفلت نکنند وگرنه در آتش غضب الهی خواهند سوخت و ... اگر تفکر بسیجی بر کشور حاکم
شود متجاوزان تا ابد چشم طمع بر این مُلک نخواهند دوخت و ... .
ج( پیشرفت در صنایع دفاعی و اقتصادی کشور :با پیروزی انقلاب اسلامی؛ بخش قابل توجهی از کارشناسان خارجی که
در سطوح مختلف حساس و با درآمدهای کلان حضور داشتند، کشور ایران را ترک کردند و بسیاری از امکانات دفاعی و اقتصادی
مورد نیاز را ناقص و یا از کار انداختند تا کشور را با بحران مواجه کنند.
آمادگی دفاعی )راهنمای تدریس (
34
سازمان ها و نیروهای متعهد و با انگیزهٔ نظامی و غیرنظامی با تلاش شبانه روزی خود موفق شدند تا در دوره ای کوتاه و با
وجود تحریم های اقتصادی و نظامی، بخش هایی از نیازهای خود را در داخل کشور تأمین نموده و در برخی موارد به خودکفایی
کامل برسند.
د( ترویج فرهنگ ایثار و شهادت :دفاع مقدس مملو از صحنه های ایثار و شهادت، سبقت در فداکاری و جانبازی،
گمنامی، هجرت، عشق به خدا و میهن اسلامی، ولایت محوری و ... است. این دوران انسان هایی والا پرورش داد که جمعی از آنها
در صف شهیدان قرار گرفتند و جمعی دیگر به عنوان جانباز، آزاده و رزمنده حامل این فرهنگ انسان ساز و انتقال آن به نسل های حال
و آینده اند.
مقام معظم رهبری در تبیین واژه شهادت می فرمایند:
« … مسئلهٔ شهدا، مسئلهٔ شخص نیست که بگوییم می خواهیم اشخاص را تحلیل کنیم، نه، می خواهیم یک
جریان را تحلیل کنیم که این جریان عبارت است از این که کسانی در راه خدا و در راه حق، آن قدر حاضر به اقدام اند
که حتی وقتی پای جانشان به میان می آید، حرفی ندارند، جان را کف دست می گیرند و وسط میدان می روند، ……
)تیرماه 1374 (
داوطلب شدن، وداع با خانواده، دوستان و اهل محل، ثبت نام و اعزام به جبهه ها، زخمی و بستری شدن و ملاقات با رزمندگان
جانباز، دیدار و یاری خانوادهٔ رزمندگان اعزامی به جبهه ها، شهادت، تشییع و تدفین پیکر پاک شهیدان، مجالس یادبود این عزیزان و
احساس تکلیف دیگران به ادامهٔ راهشان بخش هایی از این فرهنگ غنی بود که تاکنون نیز ادامه دارد.
ه( نقش آفرینی مساجد :تبیین و نگرش عمیق امام خمینی رحمة الله علیه به نقش مساجد که سنگر بوده و بایستی حفظ شوند،
نشان از توانمندی بالای مساجد در دفاع از اسلام دارد. مساجد کانون تربیت و معرفت اسلامی و دفاع از کیان اسلام است که نسل
مدافع اسلام را تربیت کرده است.
در جریان دفاع مقدس یکی از بهترین سنگرهای دید و بازدید رزمندگان، ثبت نام و آمادگی، آموزش های عقیدتی و حتی دفاعی،
سازماندهی و اعزام، امداد و کمک رسانی پشت جبهه، و ... همین مساجد بودند.
دشمنان اسلام از همین مساجد ضربه خورده اند. امام خمینی در این باره می فرمایند:
«… اینها از مساجد بد دیدند … مسجد یک محلی بود که مردم را به نهضت و قیام بر ضد ظلم ترویج کرد. اینها
می خواهند این سنگر را بگیرند …… امروز ما برای تربیت نیروهایی که انقلاب و دستاوردهای خونبار آن را حفظ
کنند، نیاز مبرم به مسجد و اصول تربیتی روحانیت همانند گذشته داریم …… »
پاسخ پرسش های درس
پاسخ پرسش صفحۀ ٢٦ :
دبیران محترم با استفاده از نقشهٔ مناسب، دانش آموزان عزیز را با جغرافیای استان های مرزی ایران با کشور عراق )شامل
آذربایجان غربی، کردستان، کرمانشاه، ایلام و خوزستان( آشنا کنند.
35
به غیر از استان های آذربایجان غربی و کردستان که اغلب به دلیل ارتفاعات بلند، نقاط یا شهر خاصی اشغال نشد، شهرهای
اشغال شده توسط رژیم بعث صدام به تفکیک استان ها عبارت اند از:
استان کرمانشاه: شهرهای خسروی، قصر شیرین، سومار، نفت شهر و نوسود
استان ایلام: شهرهای مهران و موسیان
استان خوزستان: شهرهای خرمشهر، سوسنگرد، هویزه و بستان
پاسخ پرسش صفحۀ ٢٧ :
کسی که اهل ایمان است، یعنی به خدا عشق می ورزد و کسی که عاشق خداست، در راه رضای او هر سختی و مشقتی را به
جان می خرد، برای اجرای اوامر و دستورات او تا پای جان می ایستد و حتی شهادت در راه خدا را افتخار می داند.
ایمان به خدا و روز آخرت توانایی های روحی و جسمی انسان را تقویت می کند و مؤمنان از دشمنان و اعمال آنها هیچ ترس و
هراسی ندارند. مؤمن به فرمایش حضرت علی )ع( مثل کوه استوار است که هیچ طوفانی نمی تواند آن را از جای برکند.
پاسخ پرسش صفحۀ ٢9 :
خرمشهر پس از اشغال توسط ارتش صدام، با امکانات وسیع مهندسی و انواع موانع در داخل و خارج شهر به صورتی غیرقابل
نفوذ درآمد. با توجه به اینکه رزمندگان اسلام در مراحل پایانی عملیات و در آستانهٔ ورود به خرمشهر با مشکلات جدی نیروی انسانی
و امکانات مواجه بودند، این فتح بزرگ اتفاق افتاد؛ لذا عامل مهم پیروزی رزمندگان ایمان قوی، ارادهٔ محکم و شجاعت فوق العادهٔ
آنان بود. ازطرف دیگر خداوند رعب و وحشتی را که در دل متجاوزان انداخته بود، باعث ترس و فرار آنان شد؛ و در حالی که آنها از
نظر تعداد، چندین برابر رزمندگان ما بودند، پس از اندکی مقاومت تسلیم شدند.
بنابراین، اگر نصرت خدا نبود، پیروزی رزمندگان اسلام نه تنها در این عملیات، بلکه در طول هشت سال دفاع مقدس، به دست
نمی آمد. آنان پس از فتح خرمشهر به نشانهٔ سپاس از درگاه الهی، در حال و هوایی مملو از معنویت و اخلاص در مسجد جامع خرمشهر
نماز شکر به جا آوردند و تابلوی ورودی شهر این شد: به خرمشهر خوش آمدید، جمعیت ٣٦ میلیون نفر!
پاسخ پرسش صفحۀ ٣٢ :
١ ایمان به خدا و عمل صالح
٢ پاسداری از خون شهیدان و حماسه های جاوید رزمندگان اسلام
٣ دفاع از اسلام و میهن اسلامی
٤ پیروی از ولایت و رهبری
٥ خدمت به پدر و مادر
٦ جهاد علمی با درس خواندن و خدمت به کشور
٧ بصیرت و هوشیاری در برابر فتنه های دشمنان جمهوری اسلامی
٨ احترام، قدردانی و خدمت به جانبازان، رزمندگان، آزادگان و خانواده های معظم شهدا
٩ فعالیت در نهاد مقدس بسیج مستضعفین
١٠ خدمت داوطلبانه به محرومین و نیازمندان
و …
آمادگی دفاعی )راهنمای تدریس (
36
دانستنی های معلم
١ حضور رزمندگان، جانبازان و آزادگان با هماهنگی مسئولان مربوط در مدرسه و کلاس درس
علاوه بر زنده ساختن یاد و ارزش های دفاع مقدس موجب الگو سازی دانش آموزان می شود.
٢ انجام مصاحبه، تحقیق و پژوهش از زندگینامه، نحوهٔ شهادت و وصیتنامهٔ شهیدان مورد تأکید است.
٣ نمایش عکس، اسلاید، فیلم و تشکیل نمایشگاه های مختلف از بهترین مستند سازی ها است.
٤ بازدید از آسایشگاه های جانبازان، ملاقات با خانوادهٔ معظم شهدا، بازدید از نمایشگاه ها و باغ موزه های
دفاع مقدس و شرکت در اردوهای راهیان نور به همراه خانواده ها از جمله فعالیت های تکمیلی این درس است.
٥ معرفی کتاب ها و نشریات مناسب برای مطالعهٔ آزاد دانش آموزان و خانوادهٔ آنان توصیه می شود.
٦ بررسی سایت های مختلف در حوزهٔ دفاع مقدس و یادداشت برداری و ضبط برنامه های مناسب برای
ارائه در کلاس درس به همکاران محترم توصیه می شود.
سرگروه ودبیرکاروفناوری بانه